مرتضی ادب
از دهه اخیر و به ویژه از سال ۲۰۲۰ به بعد، اقتصاد جهانی دچار یک دگردیسی اساسی شده و به شدت با حوزه دیجیتال عجین شده است.
امروز دیجیتال فقط یک ابزار توانمندساز نیست، بلکه با تمام فعالیت های اقتصادی همبستگی مستقیم دارد.
بنابراین وقتی ارتباطات دیجیتال دچار اختلال می شود، کل اقتصاد تحت تأثیر قرار می گیرد.
اقتصاد دیجیتال که زمانی حدود ۷۲. ۴ درصد از تولید ناخالص ملی (GDP) را در اختیار داشت، اکنون به حدود ۴ درصد کاهش یافته است.
همچنین سهم شرکت های اقتصاد دیجیتال در زیست بوم دانش بنیان که در سال های آغازین حدود ۲۷ درصد بود، امروز به نزدیک ۲۱ درصد رسیده است.
اقتصاد دیجیتال که زیرساخت حیاتی اقتصاد دانش بنیان است، در شرایط نگران کننده ای قرار گرفته و این یک سیگنال خطرناک برای سیاست گذاران محسوب می شود.
اقتصاد دیجیتال یکی از پرکاربردترین اصطلاحات و واژگان تخصصی امروز دنیای اقتصاد است.
امروزه بخش بزرگی از تراکنش های مالی، تجاری و حتی اجتماعی از طریق سکوهای آنلاین انجام می شود.
خرید اینترنتی، بانکداری دیجیتال، کسب درآمد از شبکه های اجتماعی، استفاده از رمزارزها و حتی آموزش آنلاین همه بخشی از این جریان عظیم جهانی هستند.
اهمیت این حوزه تنها در فناوری های نوین خلاصه نمی شود، بلکه در توانایی آن برای ایجاد توسعه اقتصادی پایدار و بازتعریف شیوه های سنتی کسب و کار است.
به همین دلیل، بسیاری از کشورها سرمایه گذاری عظیمی در زیرساخت ها، آموزش نیروی انسانی و حمایت از استارتاپ ها انجام داده اند تا جایگاه خود را در این عرصه تثبیت کنند.
با ورود فناوری هایی همچون بلاکچین، اینترنت اشیا و هوش مصنوعی، اقتصاد دیجیتال به گونه ای در زندگی روزمره ی ما نفوذ کرده که به جرئت می توان گفت امروز نبض اقتصاد در دست اقتصاد دیجیتال است.
اقتصاد دیجیتال سه لایه دارد که اگرچه با هم تفاوت هایی دارند ولی رشد هر لایه منوط به رشد دو لایه دیگر است.
به همین دلیل برای بررسی وضعیت کسب و کارهای دیجیتال و چشم انداز آنها در شش ماه دوم سال جاری باید وضعیت هر سه لایه را بررسی کنیم.
این سه لایه اینها هستند:
در لایه اول کسب و کارهایی نظیر اپراتورهای تلفن همراه، شرکت های تامین کننده تجهیزات و سخت افزار، شرکت های رایانش ابری یا هوش مصنوعی همه بازیگران صنعت دیجیتال هستند که زیرساخت لازم برای فعالیت در آن را فراهم می کنند.
لایه دوم کسب و کارهایی هستند که به صنایع دیگر کمک می کنند از مزایای صنعت دیجیتال بهره مند شوند.
شرکت های تولیدکننده نرم افزار یا تامین کنندگان راهکارهای هوشمند برای شرکت های مختلف در صنایع دیگر از معدن و خودرو گرفته تا بانکداری و سلامت همه در این لایه قرار می گیرند.
این کسب و کارها الگوی کسب و کار جدیدی خلق نمی کنند اما به شرکت های سنتی کمک می کنند با مزایای صنعت دیجیتال کارایی و عملکرد بهتری داشته باشند.
شرکتی نظیر همکاران سیستم که سیستم های نرم افزاری عرضه می کند در این لایه قرار می گیرد.
لایه سوم شرکت هایی هستند که الگوی کسب و کار جدیدی دارند که به واسطه قابلیت های دیجیتال ممکن شده است.
همه کسب و کارهای آنلاین و اغلب استارت آپ ها در این لایه قرار می گیرند.
«روزنامه اخبار صنعت - 14 بهمن 1404»