عدم تعادل در بازار ارز

به نظر می رســد آنچه امروز در بازار ارز شاهد آن هستیم، معلول هم زمان ســه موضوع مشــخص اســت که هرکدام به تنهایی می توانست بازار را تحت فشــار قــرار دهد، اما در کنار هم اثرگذاری شــدیدتری داشته اند.

سیدحمید حسینی / عضو اتاق بازرگانی ایران:

نخســتین عامل، بحث بازگشت ارز نفتی است که در نهایت تأمین کننده ارز مورد نیاز برای کالاهای اساسی محسوب می شود.

این ارز به هر دلیلی با تأخیر مواجه شده و همین موضوع یکی از پایه های اصلــی عرضه در بازار را دچار اختلال کرده اســت.

عامل دوم، اختلاف قابل توجه و رو به افزایش میان نرخ ارز در بازار دوم و بازار آزاد است.

امروز صادرکننده مجبور اســت ارز خــود را در بازار دوم با نرخ حدود ۱۰۵ هــزار تومان عرضه کنــد، در حالی که قیمــت ارز در بازار آزاد به بالای ۱۳۰ هزار تومان رســیده اســت.

طبیعی است که در چنین شرایطی، حتی صادرکنندگان خوش نام نیز انگیزه ای برای بازگشت ارز نداشته باشند.

عامل سوم به تصمیم اخیر برای محدود کردن صادرات با کارت های بازرگانی به اصطلاح اجاره ای یا یک بارمصرف بازمی گردد.

این گــروه از صادرکنندگان به دلیل اینکه ارز حاصل از صادرات را به سامانه های رسمی بازنمی گرداندند، عملا ارز خود را در بازار آزاد عرضه می کردند و همین موضوع، هرچند به شــکل غیررسمی، در تأمین ارز بازار و کنترل نسبی قیمت ها نقش داشت.

مجموع این سه عامل باعث شــده که بازار ارز به شــدت تحت تأثیر قرار بگیرد و با نوســانات تند مواجه شود.

اینکه دو باره مســیر را رها کنیم و اجازه دهیم کارت های بازرگانــی بدون رتبه بندی و نظارت، هر میزان که می خواهند صادرات انجام دهند، به نظر من تصمیم درستی نیست.

هزینه ای که امروز برای ســامان دهی این فضا پرداخت شده، باید ادامه پیدا کند.

برخی مطرح می کنند که ایــن محدودیت ها باعث افت صادرات شــده، اما حداقل در مورد عراق چنین برداشــتی درست نیســت.

من به صورت روزانه وضعیــت صادرات به عــراق را پیگیری می کنــم و تاکنون هیچ اثری از کاهش صادرات مشــاهده نشده است.

از گذشــته نیز موضوع لغو پیمان ارزی برای برخی محصولات کشــاورزی، از جمله سیب زمینی، محل بحث بوده و این موضوع در برنامه هفتم هم مطرح شــده است.

پیشــنهاد مشخص من این اســت که برای جلوگیری از احیای دوباره بهانه استفاده از کارت های یک بارمصرف و همچنین کمک به بازگشت ارز بــه بازار، پیمان ارزی برای محصولات کشــاورزی مثل زعفران و میوه و تره بار و ... لغو شــود و این باعث می شود ارز تره بار دو باره به چرخه برگردد.